با شبانهروزي شدن فعاليت گمرک ريمدان، تردد کاميونهاي حامل کالاهاي صادراتي، ترانزيتي و وارداتي از اين مرز روان شد.مرز ريمدان از توابع شهرستان دشتياري در نقطهاي راهبردي در جنوب شرقي سيستان و بلوچستان واقع شده و در فاصله حدود 70 کيلومتري بندر گوادر پاکستان و 120 کيلومتري بندر چابهار قرار دارد. اين نزديکي جغرافيايي، ظرفيت مناسبي براي توسعه مبادلات تجاري ميان ايران و پاکستان فراهم کرده است؛ اين موقعيت در کنار اتصال ريمدان به شبکه حملونقل جنوب شرق کشور، اهميت راهبردي اين مرز را دوچندان کرده است.اين مرز در سالهاي اخير از يک بازارچه مرزي به مجموعهاي با کارکردهاي تجاري، مسافري و اقتصادي گستردهتر ارتقا يافته است.ناظر گمرکات سيستان و بلوچستان با اشاره به افزايش حجم فعاليتهاي گمرکي در منطقه منفصله ريمدان، بر ضرورت متناسبسازي ظرفيتهاي گمرکي با حجم مبادلات و تردد در اين مرز تأکيد کرد.غلامرضا بلوطيميرزا گفت: انجام رويههاي مختلف گمرکي در منطقه منفصله، از جمله صادرات به سرزمين اصلي، واردات و ترانزيت، مستلزم استقرار نيروهاي گمرکي و انجام کنترلهاي لازم در مبادي ورود و خروج است و افزايش حجم فعاليتها، بهتبع آن، حجم وظايف گمرک را نيز افزايش داده است.وي با اشاره به انتخاب گمرک ريمدان بهعنوان پايلوت براي اجراي گمرک مدرن اظهار داشت: براي مديريت شرايط موجود، ساعت کاري گمرک ريمدان به 24 ساعت افزايش يافته و بخشي از نيروي انساني مورد نياز از ظرفيت استان و بخشي نيز با همکاري گمرک ايران تأمين شده است.ناظر گمرکات سيستان و بلوچستان همچنين از رايزني با طرف پاکستاني براي ايجاد مسيرهاي دسترسي مستقل خبر داد و افزود: ايجاد اين مسيرها ميتواند به توزيع بهتر تردد و متعادل شدن حجم ورود و خروج کاميونها کمک کند.فعاليت 24 ساعته گذرگاهها تا تسهيل ترانزيت؛ حاصل توافقات جديد ايران وپاکستانافزايش فعاليت 24 ساعته برخي گذرگاههاي مرزي، تسهيل فرآيندهاي تجاري و گمرکي، پذيرش اجراي بخشي از رويههاي الکترونيکي ترانزيت ازسوي پاکستان و پيگيري توزيع متوازن تجارت در مرزهاي سيستان و بلوچستان، از مهمترين دستاوردهاي دهمين نشست تجاري مشترک جمهوري اسلامي ايران و پاکستان بود که در نيمه اول مرداد ماه با حضور جام کمالخان، وزير بازرگاني پاکستان، سيدمحمد اتابک، وزير صنعت، معدن و تجارت جمهوري اسلامي ايران و اعضاي هيأتهاي اقتصادي دو کشور با هدف توسعه همکاريهاي تجاري، رفع موانع مرزي و ايجاد مسيرهاي جديد براي افزايش مبادلات اقتصادي ميان دو کشور برگزار شد. اين دستاوردها ميتواند مسير تجارت مرزي و همکاريهاي اقتصادي استان سيستان و بلوچستان با پاکستان را وارد مرحلهاي تازه کند.معاون هماهنگي امور اقتصادي استاندار سيستان و بلوچستان در اين رابطه گفت: يکي از مهمترين محورهاي مذاکرات در کميته مشترک اقتصادي ايران و پاکستان، توزيع متوازن تجارت ميان مرزهاي سيستان و بلوچستان متناسب با ظرفيتها و مزيتهاي هر يک از گذرگاههاي مرزي بود تا سهم مرزهاي ريمدان، ميرجاوه، پيشين و کوهک از مبادلات تجاري ايران و پاکستان به شکلي متوازن و متناسب با ظرفيتهاي هر مرز افزايش يابد.مجيب حسني با بيان اينکه سند نهايي دهمين کميته مشترک اقتصادي ايران و پاکستان با امضاي وزراي مسئول دو کشور و نمايندگان اتاقهاي بازرگاني ايران و پاکستان نهايي شد، گفت: با اجرايي شدن اين سند، بستر مناسبي براي توسعه همکاريهاي اقتصادي و ارتقاي تجارت مرزي ميان دو کشور فراهم خواهد شد.وي افزايش ساعات فعاليت مرزهاي ريمدان و ميرجاوه به 24 ساعت، تسهيل و تسريع فرآيندهاي گمرکي و تجاري در دو سوي مرز و پذيرش اجراي برخي رويههاي الکترونيکي ترانزيتي از جمله سامانه «تير» ازسوي پاکستان را از مهمترين دستاوردهاي اين نشست برشمرد.به گفته معاون هماهنگي امور اقتصادي استانداري سيستان و بلوچستان اجراي اين توافقات، علاوه بر کاهش زمان توقف کالا و کاميونها در مرز، به کاهش هزينههاي مبادله، افزايش سرعت ترانزيت و روانسازي تجارت ميان دو کشور کمک ميکند و ميتواند جايگاه سيستان و بلوچستان را به عنوان يکي از مهمترين کريدورهاي تجاري ايران با پاکستان و شرق آسيا بيش از پيش تقويت کند.اختصاص مسير براي کالاهاي اساسي و کاميونهاي خالي و تقويت زيرساختهاي عبور و مرور، بخشي از اقداماتي است که در کنار افزايش ساعات فعاليت مرز دنبال ميشود تا تردد کالا و کاميونها در مسيرهاي مشخص و متناسب با رويههاي تجاري انجام شود.حسني با اشاره به اهميت ريمدان در مبادلات مرزي ايران و پاکستان گفت: هدف از اين هماهنگيها، افزايش ظرفيت عبور و مرور و استفاده مؤثرتر از ظرفيتهاي مختلف مرز در حوزه صادرات و واردات است.وي افزود: يکي از مهمترين محورهاي مطرحشده، برنامهريزي براي افزايش ظرفيت تردد ناوگان تجاري تا سقف 2 هزار کاميون در روز بود که با توجه به ظرفيتهاي مرزي سيستان و بلوچستان، ميتواند جهش قابل توجهي در تجارت دو کشور ايجاد کند.اين برنامه هماکنون تا حدودي محقق شده به گونهاي که مدير کل گمرک چابهار با اشاره به افزايش تردد کاميونها در مرز ريمدان و رونق تجارت در جنوب سيستان و بلوچستان، گفت: در 24 ساعت يکي از شبهاي اخير، يکهزار و 229 دستگاه کاميون ورودي و خروجي از سه معبر پايانه، بازارچه و منطقه آزاد ريمدان تردد کردند.رضا قرباني اضافه کرد: با 24 ساعته شدن فعاليت مرز ريمدان، روند تردد کاميونها تسهيل شده و اميدواريم اين رويه در شبهاي آينده نيز ادامه پيدا کند تا شاهد کاهش زمان توقف و روانتر شدن فرآيند تجارت در اين مرز باشيم.سيستان و بلوچستان؛ محور جهش 10ميليارد دلاري مبادلات تجاري بين ايران و پاکستانروابط عميق و دوستانه بين دو کشور و علاقه مردم ايران و پاکستان نسبت به يکديگر، سرمايهاي ارزشمند است که ميتواند زمينهساز گسترش همکاريهاي تجاري و منطقهاي باشد. در اين راستا، توسعه همکاريهاي اقتصادي، مرزي، فرهنگي و امنيتي ميان دو کشورايران و پاکستان امري ضروري است و سيستان و بلوچستان ميتواند نقش مهمي در تحقق اين هدف ايفا کند؛ چراکه اين استان با برخورداري از مرزهاي ميرجاوه، پيشين، ريمدان و کوهک، بندر راهبردي چابهار و قرار گرفتن در مسير کريدورهاي منطقهاي، ظرفيت تبديل شدن به دروازه توسعه روابط اقتصادي ايران و پاکستان را دارد.تأکيدات رهبر معظم انقلاب در پيام نوروزي ايشان مبني بر گسترش روابط با کشورهاي همسايه،مورد توجه مقامات استان قرار گرفته است. استاندار سيستان و بلوچستان با بيان اينکه بيش از 90درصد توافقات بين دو کشور از طريق نقش آفريني اين استان محقق ميشود، به افزايش حجم مبادلات تجاري از 3ميليارد دلار به 10 ميليارد دلار اشاره کرد.به گفته منصور بيجار، ظرفيتهاي موجود ميان ايران و پاکستان بسيار فراتر از سطح فعلي مبادلات است و بايد با رفع موانع، مسير دستيابي به تجارت 10 ميليارد دلاري هموار شود.وي توسعه زيرساختهاي حملونقل را از الزامات افزايش تجارت دانست و گفت: ايجاد مسيرهاي دريايي ميان چابهار و بنادر پاکستان، توسعه ارتباطات هوايي زاهدان با کويته و کراچي، تقويت زيرساختهاي ريلي، افزايش ساعات کاري مرزها و تسهيل فرآيندهاي گمرکي از جمله موضوعاتي است که بايد با همکاري دو طرف دنبال شود.استاندار با تأکيد بر اهميت امنيت پايدار در مرزها اظهار داشت: امنيت و توسعه اقتصادي دو موضوع بههم پيوسته هستند و هرچه معيشت و اقتصاد مردم مناطق مرزي تقويت شود، زمينه فعاليتهاي غيرقانوني کاهش خواهد يافت؛ از اين رو ساماندهي روابط تجاري مرزنشينان و توسعه بازارچههاي مرزي را با جديت پيگيري ميکنيم.وي تصريح کرد: ما مصمم هستيم که موانع موجود در مسير توسعه روابط با پاکستان را برطرف نماييم که از اين جهت فعال شدن کميتههاي مشترک مرزي، تجاري و امنيتي ميتواند سرعت تحقق اهداف مشترک دو کشور را افزايش دهد.رشد 60 درصدي صادرات سيستان و بلوچستان در ابتداي امسالاستان سيستان و بلوچستان با برخورداري از مرزهاي ميرجاوه و ريمدان، بندر راهبردي چابهار و قرار گرفتن در مسير کريدورهاي منطقهاي، ظرفيت تبديل شدن به محور اصلي تجارت ايران با پاکستان و بازارهاي پيراموني را دارد.با توجه به اقداماتي که در حوزه مبادلات مرزي استان درحال انجام است و بهرغم شرايط جنگي حاکم بر کشور و با تلاش دستگاههاي اين حوزه، ميزان صادرات از مرزهاي استان طي 4ماهه نخست امسال رشد 60درصدي داشته و به همين ميزان 20 درصد افزايش واردات نسبت به سال گذشته صورت گرفته است.با در نظر گرفتن آنچه در بالا آمد بايد گفت مرز ريمدان با برخورداري همزمان از سه معبر بازارچه مرزي، پايانه و منطقه آزاد، ظرفيتي کمنظير براي توسعه پيلهوري، مرزنشيني، حمل يکسره، ترانزيت، انبارداري و فعاليتهاي توليدي و اقتصادي دارد که بايد از اين ظرفيت در مسير رونق تجارت منطقه استفاده کرد تا به يکي از محورهاي مهم تجارت، ترانزيت و فعاليتهاي اقتصادي در جنوب شرق کشور تبديل شود.اشرفي- خبرنگارروزنامه جمهوري اسلامي سيستان و بلوچستان
