طلاي ناگويا، مسکني براي درد‌هاي مزمن واليبال ايران
پايانِ موقتِ انتقاد‌ها يا آغازِ دورانِ جديد؟
تيم ملي واليبال ايران با کسب چهارمين طلاي متوالي بازي‌هاي آسيايي در ناگويا، بار ديگر عنوان قهرماني قاره را از آن خود کرد.
پرونده بيستمين دوره بازي‌هاي آسيايي 2026 در ناگوياي ژاپن با خاطره‌اي دلچسب براي کاروان ورزش کشورمان بسته شد، جايي که تيم ملي واليبال مردان ايران در يک فينال تمام‌عيار و نفس‌گير، با پيروزي 3 بر يک مقابل ژاپن ميزبان، مدال زرين مسابقات را از آنِ خود کرد.
اين چهارمين طلاي پياپي واليبال ايران در تاريخ بازي‌هاي آسيايي پس از افتخارآفريني در اينچئون 2014، جاکارتا 2018 و هانگژو 2022 به شمار مي‌رود، زنجيره‌اي درخشان از اقتدار که جايگاه ويژه و تاريخي واليبال را بار ديگر در قاره کهن به رخ کشيد. اهميت اين مدال طلا زماني دوچندان و چشم‌گيرتر مي‌شود که آن را در بستر کاروان اعزامي ايران به ناگويا ارزيابي کنيم.
طلاي بلندقامتان، متفاوت‌ترين مدال طلاي کاروان بود، چراکه واليبال عملاً به عنوان تنها رشته تيمي موفق شد سرود ملي کشورمان را در سالن مسابقات طنين‌انداز کند. در شرايطي که کبدي در هر دو بخش مردان و زنان به مدال نقره بسنده کرد، بسکتبال روي سکوي سومي ايستاد و هندبال نيز بدون مدال بازي‌ها را ترک نمود، بار سنگين حفظ آبروي ورزش‌هاي تيمي کشور بر دوش واليباليست‌ها قرار گرفت و آنها با دست پر کارزار ژاپن را ترک کردند.
با اين همه و با وجود شادي از اين قهرماني، عملکرد تيم ملي در مسير رسيدن به مدال طلا با نوسانات بسيار زيادي همراه بود که نبايد از چشم‌ها پنهان بماند. ملي‌پوشان اگرچه در مرحله گروهي برد‌هاي بي‌دردسر 3 بر صفر برابر تايلند و قرقيزستان داشتند، اما در رويارويي با اندونزي تا آستانه يک فاجعه پيش رفتند، مسابقه‌اي که شاگردان پياتزا 2 ست متوالي عقب افتادند و با هزار زحمت توانستند کامبک بزنند و 3 بر 2 پيروز شوند، نمايشي لرزان که موجي از انتقاد و نگراني را در دل هواداران واليبال ايجاد کرد. در ادامه، برتري دشوار مقابل کره جنوبي، پيروزي آسان‌تر در نيمه‌نهايي برابر پاکستان و در نهايت غلبه بر ژاپن، پازل قهرماني را تکميل کرد. البته نبايد اين نکته حياتي را از ياد برد که اين پيروزي نوعي انتقام‌گيري پس از ناکامي يک ماه پيش در فينال قهرماني آسيا بود، آن هم در ديداري که ژاپن فوق‌ستاره‌هاي اصلي و جهاني خود نظير نيشيدا، ران تاکاهاشي و اونودرا را در اختيار نداشت و با تلفيقي از تيم دوم و چهره‌هاي شاخصي، چون اوتسوکا، نيشي‌مورا و ماساتو کاي به ميدان آمده بود.
اين قهرماني بدون ترديد يک فرصت طلايي و حياتي براي روبرتو پياتزا بود تا پايه‌هاي متزلزل جايگاه خود را روي نيمکت تيم ملي ترميم کند. مرد ايتاليايي در دو سال گذشته روز‌هاي پرفرازونشيبي را پشت سر گذاشته بود، ايران در ليگ ملت‌هاي 2025 اگرچه با رتبه هشتمي عملکردي قابل قبول داشت، اما به دليل سهميه ميزباني چين نتوانست طعم حضور در مرحله نهايي را بچشد و در رده نهم ايستاد. در ادامه، کارنامه پياتزا در ليگ ملت‌هاي 2026 به شکل نگران‌کننده‌اي سياه شد، جايي که ايران با قرار گرفتن در رتبه نازل پانزدهم، يکي از ضعيف‌ترين نتايج تاريخ خود را ثبت کرد و تا مرز سقوط رفت. همين افت فاحش باعث شد رنکينگ بين‌المللي واليبال ايران تا رده نوزدهم جهان سقوط کند.
اکنون واليبال ايران در برهه‌اي حساس و سرنوشت‌ساز قرار دارد و هدف‌گذاري کلان فدراسيون تا سال آينده، دستيابي به سهميه المپيک 2028 لس‌آنجلس خواهد بود، مسيري پرپيچ‌وخم و طاقت‌فرسا که جاي کوچک‌ترين لغزشي در آن وجود ندارد. واليبال ايران بايد در ليگ ملت‌هاي 2027 با کسب برد‌هاي ارزشمند، جهشي ملموس در رنکينگ فدراسيون جهاني تجربه کند تا با ارتقاي جايگاه خود و قرار گرفتن در جمع 12 تيم برتر دنيا، شانس مستقيمي براي ورود به جمع کاروان المپيکي‌ها به دست آورد. در صورتي که اين فرصت از دست برود، واپسين گذرگاه، مسابقات قهرماني جهان 2027 در لهستان خواهد بود، جايي که بلندقامتان بايد با تمام قوا بجنگند تا به عنوان يکي از سه تيم برتر باقي‌مانده و حائز شرايط رنکينگي، آخرين بليت‌هاي پرواز به لس‌آنجلس را شکار کنند.قهرماني ارزشمند در ناگويا اگرچه با نواقص فني در دريافت اول و افت تمرکز در امتياز‌هاي حساس و پاياني ست‌ها همراه بود، اما مي‌تواند شوک روحي و رواني فوق‌العاده‌اي به کالبد تيم ملي تزريق کند تا واليبال ايران با بازسازي اعتمادبه‌نفس خود، مهياي روز‌هاي سخت پيش‌رو در نبرد جهاني براي رسيدن به المپيک شود.
