تلاش آمريکا و غرب ناکام ماند
مخالفت روسيه و چين با بررسي تحريمها عليه ايران در شوراي امنيت
شوراي امنيت سازمان ملل به رياست فرانسه و با وجود مخالفت روسيه و چين، بار ديگر با برگزاري نشستي درباره ايران و کميته 1737 موافقت کرد که با استفاده از يک رايگيري رويهاي تشکيل شد و در نهايت جز تکرار ادعاها و مواضع آمريکا و کشورهاي غربي درباره برنامه هستهاي ايران، دستاورد يا تصميم عملي جديدي به همراه نداشت. در اين نشست،روسيه و چين مخالفت خود را با بررسي تحريمها عليه ايران در شوراي امنيت اعلام کردند، چرا که معتقدند قطعنامه 2231 شوراي امنيت بهطور قطعي در تاريخ 18 اکتبر 2025 ميلادي (26 مهر 1404) خاتمه يافته و از آن تاريخ به بعد، اين قطعنامه فاقد هرگونه اثر حقوقي يا ماموريت اجرايي محسوب ميشود.
سفير و نماينده دائم روسيه در شوراي امنيت سازمان ملل در اين نشست تأکيد کرد: روسيه به هيچوجه اجازه نخواهد داد تحريمها عليه جمهوري اسلامي ايران مجدداً اعمال شوند.
"واسيلي نبنزيا" تصريح کرد: واقعيتها درباره برنامه صلحآميز هستهاي ايران ازسوي برخي طرفها کاملا تحريف شده و وارونه جلوه داده ميشود.
سفير روسيه تأکيد کرد: با سوء استفاده از اختيارات شوراي امنيت به منظور تسويه حسابهاي سياسي، مخالف هستيم و هرگونه سوءاستفاده از شوراي امنيت را رد ميکنيم.
وي افزود: اين نشستهاي شوراي امنيت ارزش افزودهاي ندارد و غرب تنشها را درباره ايران را تشديد ميکند.
سفير روسيه تأکيد کرد: اين نشست، نقض آشکار آيين نامه دستور کار شوراي امنيت بوده و براساس، موضوعي موهوم برگزار شده است!
نبنزيا برگزاري نشست شوراي امنيت با موضوع ايران را محکوم کرد و گفت: جلوي تلاشها براي احياي کميته تحريمها عليه ايران را خواهيم گرفت.
سفير روسيه در سازمان ملل، حملات آمريکا و اسرائيل عليه تأسيسات هستهاي ايران را نيز «غيرقانوني و خطرناک» دانست و هشدار داد: اين اقدامات تبعات پيشبينيناپذيري براي منطقه بههمراه دارد.
"سان لي" سفير و معاون نمايندگي چين در سازمان ملل نيز هشدار داد: نبايد از شوراي امنيت براي تسويهحساب سياسي عليه ايران سوءاستفاده کرد.
وي تأکيد کرد: خروج يکجانبه آمريکا از برجام و سياست فشار حداکثري، ريشه بحران هستهاي ايران است و اصرار بر بازگشت تحريمها عليه ايران صلح و امنيت بينالمللي را به خطر مياندازد.
نماينده چين در سازمان ملل گفت: شوراي امنيت سال گذشته به بررسي پرونده هستهاي ايران پايان داده و رئيس فعلي شورا هيچ مجوزي براي تهيه گزارش 90 روزه يا تشکيل جلسه در اين خصوص ندارد.
نماينده چين نسبت به اصرار برخي اعضا براي بازگرداندن اجباري تحريمهاي سازمان ملل عليه ايران عميقا ابراز تاسف کرد و آن را عامل تعميق شکافها و مانعي جدي در مسير حلوفصل سياسي اين پرونده دانست.
اما سفير انگليس با رد اظهارات روسيه و چين ادعا کرد: بيش از 20 سال است که برنامههاي هستهاي و موشکي ايران موجب نگراني شديد جامعه بينالمللي بوده است و انگليس همواره از راهحل ديپلماتيک از طريق مذاکره و گفتوگو حمايت کرده است.
«سارا مکينتاش» افزود: در سال 2006ميلادي (1385)، اين شورا به اتفاق آرا قطعنامه 1737 را تصويب کرد که گامي تعيينکننده براي مقابله با اين تهديد بود.
نماينده انگليس مدعي شد: موضوع هستهاي ايران از سال 2006 يکي از موضوعات مهم امنيت بينالملل بوده و گفت وگوهاي متعددي در شوراي امنيت درباره آن انجام شده است.
وي افزود: در نهايت به توافق برجام رسيديم که براساس آن، در صورت پايبندي ايران به تعهداتش، تحريمهاي اقتصادي عليه اين کشور لغو ميشد.
نماينده انگليس بدون اشاره به نقض برجام ازسوي آمريکا و نيز بدعهدي کشور خود و ساير شرکاي اروپايي مدعي شد: مايه تاسف است که ايران در عوض، مسير تشديد فعاليتهاي هستهاي را انتخاب کرد و برنامه هستهاي خود را به شيوههايي گسترش داد که فاقد هرگونه توجيه معتبر غيرنظامي است.
وي ادعا کرد: اين اقدامات شامل انباشت بيش از 400 کيلوگرم اورانيوم غنيشده تا سطح 60 درصد است. ايران تنها کشوري است که فاقد سلاح هستهاي است اما اورانيوم را تا اين سطح غني ميکند.
«جنيفر لوستا» نماينده آمريکا در سازمان ملل نيز در اين نشست بدون اشاره به جنگ و تجاوز عليه ايران و نقض برجام ازسوي واشنگتن، زياده خواهيها و ادعاهاي کشورش را مطرح کرد.
وي مدعي شد: ايران بايد هرچه سريعتر به تعهدات پادماني خود عمل کرده و دسترسيهاي لازم را به آژانس بدهد!
نماينده آمريکا مدعي شد: آمريکا قوياًادعاهاي مطرحشده ازسوي نمايندگان فدراسيون روسيه و چين را رد ميکند. يک سال پيش، اين شورا در يک رايگيري تعيينکننده تصميم گرفت اجازه اعمال مجدد قطعنامههاي 1696، 1737، 1747، 1803، 1835 و 1929 شوراي امنيت سازمان ملل متحد را صادر کند و در پي اين تصميم، کميته 1737 مجددا تشکيل شد.
اين ادعاي نماينده آمريکا درحالي است که به دليل مخالفتهاي اصولي روسيه و چين، اين کميته تاکنون نتوانسته نه رئيسي انتخاب کند و نه فعاليتي داشته باشد.
نماينده آمريکا ادامه داد: قطعنامه 1737 و قطعنامههاي بعدي، کميته 1737 را موظف کردهاند هر سه ماه يکبار به اين شورا گزارش ارائه کند. رئيس شوراي امنيت، در مقام رئيس موقت کميته 1737، بايد گزارش 90 روزه کميته را ارائه کند.
نماينده آمريکا ادعا کرد: ايران همچنان به موافقتنامه جامع پادمانهاي خود با آژانس بينالمللي انرژي اتمي، که براساس تعهدات آن در چارچوب معاهده منع گسترش سلاحهاي هستهاي بر عهده ايران است، پايبند نيست؛ موضوعي که اين هفته نيز ازسوي شوراي حکام آژانس تأييد شد.
"عاصم افتخار احمد" سفير و نماينده دائم پاکستان که کشورش از ميانجيگران درباره برنامه هستهاي ايران است، و تلاشهايش منجر به انعقاد تفاهم نامه اسلام آباد گرديد که اجرا نشد، در سخناني درباره فروپاشي ديپلماسي هشدار داد.
افتخار احمد تأکيد کرد: تشديد دوباره درگيري و خشونتها و فروپاشي ديپلماسي بر بررسي موضوع هستهاي ايران نيز تأثير گذاشته است.
وي تأکيد کرد: پاکستان معتقد است همه مسائل باقيمانده، از جمله موضوع هستهاي ايران، بايد از طريق شيوههاي مسالمتآميز، ديپلماسي و گفتگوي مستمر حلوفصل شود.
نماينده پاکستان در سازمان ملل تأکيد کرد: ديپلماسي و گفتگو بايد اصول راهنما براي حل موضوع هستهاي ايران باقي بماند.
اگر چه نشست شوراي امنيت سازمان ملل پنجشنبه گذشته در يک راي گيري رويهاي (بدون وتو) با 11 راي موافق در برابر 2 راي مخالف روسيه و چين و 2 راي ممتنع پاکستان و سومالي، برگزار شد اما هيچ نتيجهاي نداشت و هيچ قطعنامهاي نيز در آن تصويب نشد، از اين رو کميته 1737 درباره تحريمها عليه ايران به دليل مخالفت اصولي مسکو و پکن همچنان غيرفعال است.
در اين نشست، هيچ نمايندهاي ازسوي «آنتونيو گوترش» دبيرکل سازمان ملل حضور نداشت و هيچ گزارشي نيز در اين باره قرائت نشد و همچنين نماينده جمهوري اسلامي ايران نيز در اين حضور نيافت.
* واکنش ايران به نشست شوراي امنيت: سوءاستفاده از اختيارات براي پيشبرد دستور کار سياسي بود
نمايندگي ايران نزد سازمان ملل در واکنش به برگزاري نشست شوراي امنيت درباره ايران گفت: اين نشست بار ديگر سوءاستفاده از رويهها و اختيارات شوراي امنيت براي پيشبرد دستور کارهاي سياسي برخي کشورهاي عضو بود.
نمايندگي ايران تصريح کرد: موضع ايران روشن است: سازوکار به اصطلاح اسنپ بک ازسوي تروئيکاي اروپايي به دليل عدم پايبندي قابل توجه آنها به برجام و قطعنامه 2231 شوراي امنيت، هرگز به طور معتبر فعال نشد.
نمايندگي ايران نزد سازمان ملل تأکيد کرد: قطعنامه 2231 در 18 اکتبر 2025 ميلادي (26 مهر 1404) منقضي شد. از آن تاريخ، تمامي مفاد، اقدامات و محدوديتهاي مرتبط با موضوع هستهاي بهطور دائمي خاتمه يافتهاند. بر اين اساس، هيچ مبناي حقوقي براي فعاليت ادعايي کميته 1737 وجود ندارد.
نمايندگي ايران در سازمان ملل تصريح کرد: رويهها و نشستهاي شوراي امنيت بايد در خدمت صلح و امنيت بينالمللي باشند و نبايد براي پيشبرد ادعاها با انگيزههاي سياسي يا ايجاد پوشش براي اقدامات غيرقانوني مورد سوءاستفاده قرار گيرند.
سفير و کاردار ايران در سازمان ملل هم در نامه به رئيس شوراي امنيت با بيان اينکه اتهامات مجدد عليه برنامه هستهاي صلحآميز ايران، فني نبوده و ماهيتي سياسي دارد، گفت: قطعنامه 2231 منقضي شده و رسيدگي به موضوع هستهاي ايران به پايان رسيده و عدم اشاعه نيز از دستور کار شورا حذف شده است.
غلامحسين درزي با بيان اينکه نشست مربوط به آنچه «فعاليت کميته 1737» خوانده ميشود، سوءاستفاده آشکار از رويه و صلاحيت شوراي امنيت است، تصريح کرد: موضع ايران روشن، مستمر و بهطور رسمي از جمله در مکاتبات رسمي ايران با دبيرکل و رئيس شوراي امنيت ثبت شده است. قطعنامه 2231 در 26 مهر 1404 منقضي شد. از آن تاريخ، تمامي مفاد، اقدامات و محدوديتهاي مرتبط با موضوع هستهاي بهطور دائمي خاتمه يافت؛ شوراي امنيت رسيدگي خود به موضوع هستهاي ايران را به پايان رساند و موضوع دستور کار «عدم اشاعه» نيز از دستور کار شورا حذف شد.
وي تأکيد کرد: علاوه بر اين، سازوکار موسوم به «بازگشت خودکار تحريمها» (اسنپ بک) هرگز ازسوي سه کشور انگليس، فرانسه و آلمان فعال نشد، زيرا آنها از جايگاه حقوقي لازم براي توسل به اين سازوکار برخوردار نبودند؛ چراکه به تعهدات خود براساس برجام و قطعنامه 2231 شوراي امنيت عمل نکرده بودند.