مناسبتها
گوهر ري
چهارم ربيعالثاني براساس برخي روايات، سالروز ولادت حضرت عبدالعظيم حسني است. وي در سال 173هجري در شهر مدينه چشم به جهان گشود. ايشان فرزند عبداللهبنعلي، از نوادگان امام حسن مجتبي(ع) است که نسبتش با چهار واسطه به آن حضرت ميرسد. عبدالعظيم، از دانشمندان شيعه و راويان حديث ائمه معصومين(ع) و نيز از چهرههاي محبوب و مورد اعتماد اهلبيت عصمت و طهارت(ع) به شمار ميرود. دوران زندگي وي گر چه در عصر حاکميت عباسيان و وجود خفقان و سختگيري نسبت به شيعيان بود ولي مدافعان دين و حافظان مکتب اسلام که روايات امامان را ثبت و نقل ميکردند، نقش عمدهاي در پاسداري و صيانت از فرهنگ والاي اهلبيت(ع) داشتند و اين بزرگوار نيز يکي از سنگربانان عقيده تابناک تشيع محسوب ميشود که در حفظ و انتشار سخنان ائمه اطهار(ع) سخت کوشا بود و تمجيدهاي فراوان ائمه(ع) از او، نشان دهنده شخصيت والاي علمي و معنوي عبدالعظيم ميباشد.
زمينههاي مهاجرت حضرت عبدالعظيم از مدينه به ري و سکونت در غربت را بايد در اوضاع سياسي و اجتماعي آن عصر جستجو کرد؛ خلفاي عباسي نسبت به خاندان حضرت پيامبر(ص) و شيعيان، بسيار سختگيري ميکردند. يکي از بدرفتارترين اين خلفا، متوکّل بود که خصومت شديدي با اهلبيت(ع) داشت و تنها در دوران او چندين بار مزار حضرت امام حسين(ع) را در کربلا تخريب و با خاک يکسان ساختند و از زيارت آن بزرگوار جلوگيري به عمل آوردند. سادات و علويون در زمان او در بدترين وضع ممکن به سر ميبردند. حضرت عبدالعظيم نيز از کينه و دشمني خلفا در امان نبود و بارها تصميم به قتل آن حضرت گرفتند و گزارشهاي دروغ سخن چينان را بهانه اين سختگيريها قرار ميدادند.
وقتي حضرت عبدالعظيم(ع) وارد ري شد تعداد کمي از شيعيان او را ميشناختند و از حضورش در ري خبر داشتند و مخفيانه به زيارتش ميشتافتند، اما ميکوشيدند که اين خبر فاش نشود و خطري جان وي را تهديد نکند. پس از مدتي، افراد بيشتري حضرت عبدالعظيم را شناختند و خانهاش محل رفت و آمد شيعيان شد. نزد او ميآمدند و از علوم و رواياتش بهره ميگرفتند و عطر خاندان عصمت عليهم السلام را از او ميبوييدند و او را يادگاري از امامان خويش ميدانستند و پروانه وار گرد شمع وجودش طواف ميکردند. حضرت عبدالعظيم ميان شيعيان شهر ري بسيار ارجمند بود و پاسخگويي به مسائل شرعي و حل مشکلات مذهبي آنان را بر عهده داشت گويا که وي از طرف حضرت امام هادي(ع) در آن منطقه، وکالت و نمايندگي داشته است. مردم سخن او را سخن امام ميدانستند و در مسائل ديني و دنيوي، وجود او محور تجمع شيعيان و تمرکز هواداران اهلبيت(ع) بود.
درباره رفتار و عادت کريمانه حضرت عبدالعظيم(ع) نوشتهاند که هر وقت وارد مجلس حضرت امام جواد(ع) يا امام هادي(ع) ميشد، با کمال ادب و خضوع و غايت حيا و تواضع، درحالي که دستهاي خود را از ردا بيرون آورده بود، با کمال ادب به محضر آن امامان سلام عرض ميکرد و امام پس از جواب سلام، او را نزديک خود ميخواند و در کنار خويش مينشاند به حدي که زانوي مبارکش به زانوي مقدس امام ميچسبيد و امام کاملاً از احوال او سؤال ميکرد. يکي از جنبههاي احترام امام جواد(ع) و امام هادي(ع) به جناب عبدالعظيم حسني اين بود که هيچ وقت اورا به نام نميخواندند و پيوسته وي را با کنيهاش - ابوالقاسم - خطاب مينمودند و علماي ادب ميگويند که کنيه براي تکريم و احترام، وضع شده است و تقوا، ورع و علم توام با عمل عبدالعظيم، باعث شده بود که محبوبيت خاصي نزد امامان معصوم(ع) بيابد.
به حضرت عبدالعظيم(ع) دو کتاب «خطب اميرالمؤمنين» و «اليوم والليله» را نسبت دادهاند که رواياتي را از ائمه اطهار(ع) نقل نموده و حکايت از آن دارد که ائمه معصومين(ع)، عبدالعظيم را امين و مورد اعتماد در آن مطالب دانستهاند. موضوعات مهمي که در روايات آن حضرت چهره نمايي ميکند.
