سفارش امام خميني به طلاب
شما که امروز در اين حوزهها تحصيل ميکنيد و ميخواهيد فردا رهبري و هدايت جامعه را به عهده بگيريد، خيال نکنيد تنها وظيفه شما ياد گرفتن مشتي اصطلاحات ميباشد، وظيفههاي ديگري نيز داريد. شما بايد در اين حوزهها خود را چنان بسازيد و تربيت کنيد که وقتي به يک شهر يا ده رفتيد، بتوانيد اهالي آنجا را هدايت کنيد و مهذب نماييد. از شما توقع است که وقتي از مرکز فقه رفتيد، خودْ مهذب و ساخته شده باشيد تا بتوانيد مردم را بسازيد و طبق آداب و دستورات اخلاقي ـ اسلامي، آنان را تربيت کنيد. اما اگر خداي نخواسته در مرکز علم خود را اصلاح نکرديد، معنويات کسب ننموديد، به هر جا که برويد العياذ بالله مردم را منحرف ساخته، به اسلام و روحانيت بدبين خواهيد کرد. شما وظايف سنگيني داريد. اگر در حوزهها به وظايف خود عمل نکنيد و در صدد تهذيب خود نباشيد و فقط دنبال فراگرفتن چند اصطلاح بوده مسائل اصولي و فقهي را درست کنيد، در آتيه خداي نخواسته براي اسلام و جامعه اسلامي مضر خواهيد بود. ممکن است العياذ بالله موجب انحراف و گمراهي مردم شويد. اگر به سبب اعمال و کردار و رفتار نارواي شما يک نفر گمراه شده از اسلام برگردد، مرتکب اعظم کبائر ميباشيد و مشکل است توبه شما قبول گردد. چنانکه اگر يک نفر هدايت يابد، به حسب روايت «بهتر است از آنچه آفتاب بر آن ميتابد».
مسئوليت شما خيلي سنگين است. وظايف شما غير از وظايف عامه مردم ميباشد. چه بسا اموري که براي عامه مردم مباح است، براي شما جايز نيست و ممکن است حرام باشد. مردم ارتکاب بسياري از امور مباحه را از شما انتظار ندارند چه رسد به اعمال پست نامشروع که اگر خداي نخواسته از شما سر بزند، مردم را نسبت به اسلام و جامعه روحانيت بدبين ميسازد. درد اينجاست، اگر مردم از شما عملي که برخلاف انتظار است مشاهده کنند، از دين منحرف ميشوند، از روحانيت برميگردند نه از فرد. اي کاش از فرد بر ميگشتند و به يک فرد بدبين ميشدند ولي اگر از يک روحاني عملي ناشايست و برخلاف نزاکت ببينند، تجزيه و تحليل نميکنند. همچنان که در ميان کسبه افراد نادرست و منحرف وجود دارد و در ميان اداريها اشخاص فاسد و زشتکار ديده ميشود، ممکن است در ميان روحانيون نيز يک يا چند نفر ناصالح و منحرف باشد. لذا اگر بقالي خلاف کند، ميگويند فلان بقال خلافکار است. اگر يک عطار عمل زشتي مرتکب گردد، گفته ميشود فلان عطار زشتکار است. ليکن اگر آخوندي عمل ناشايستهاي انجام دهد، نميگويند فلان آخوند منحرف است، گفته ميشود آخوندها بدند!
وظايف اهل علم خيلي سنگين است. مسئوليت علما بيش از ساير مردم ميباشد. اگر به «اصول» کافي، کتاب وسائل، به ابواب مربوط به وظايف علما مراجعه کنيد، ميبينيد تکاليف سنگين و مسئوليتهاي خطيري براي اهل علم بيان شده است. در روايت است که وقتي جان به حلقوم ميرسد، براي عالِمْ ديگر جاي توبه نيست و در آن حال، توبه وي پذيرفته نميشود زيرا خداوند از کساني تا آخرين دقايق زندگي توبه ميپذيرد که جاهل باشند و در روايت ديگر آمده است که هفتاد گناه از جاهل آمرزيده ميشود پيش از آنکه يک گناه از عالِم مورد آمرزش قرار گيرد. زيرا گناه عالِم براي اسلام و جامعه اسلامي خيلي ضرر دارد. عوام و جاهل اگر معصيتي مرتکب شود، فقط خود را بدبخت کرده، بر خويشتن ضرر وارد ساخته است ليکن اگر عالمي منحرف شود و به عمل زشتي دست زند، عالَمي را منحرف کرده، بر اسلام و علماي اسلام زيان وارد ساخته است. (کتاب جهاد اکبر يا مبارزه با نفس).