ايران در جمع کشور‌هاي داراي آزمايشگاه‌هاي آموزشي کوانتوم
با حمايت معاونت علمي، فناوري و اقتصاد دانش‌بنيان رياست‌جمهوري، ايران به جمع کشور‌هاي داراي آزمايشگاه‌هاي پيشرفته آموزش تجربي کوانتوم پيوست.
افتتاح سه آزمايشگاه پيشرفته آموزشي اپتيک کوانتومي و اطلاعات کوانتومي در دانشگاه‌هاي صنعتي شريف، دانشگاه اصفهان و دانشگاه شهيد بهشتي با حمايت معاونت علمي رياست جمهوري، گامي در مسير توسعه زيرساخت‌هاي آموزش تجربي فناوري‌هاي کوانتومي و پيوستن ايران به جمع کشور‌هاي برخوردار از امکانات تخصصي آموزش عملي اين حوزه به شمار مي‌رود.
فناوري‌هاي کوانتومي از حوزه‌هاي راهبردي علم و فناوري در جهان به شمار مي‌روند که توسعه آنها، علاوه بر پيشرفت پژوهش‌هاي بنيادين، به تربيت نيروي انساني متخصص و برخورداري از زيرساخت‌هاي آزمايشگاهي پيشرفته وابسته است. در کشور‌هاي پيشرو اين حوزه، آزمايشگاه‌هاي تخصصي آموزش کوانتومي به‌عنوان بستري براي پيوند دانش نظري با تجربه عملي، امکان مشاهده، اندازه‌گيري و بررسي مستقيم پديده‌هاي کوانتومي را براي دانشجويان و پژوهشگران فراهم مي‌کنند و نقش مهمي در آماده‌سازي نسل آينده متخصصان اين فناوري دارند.
با توجه به پيچيدگي مفاهيم کوانتومي و ضرورت کار با تجهيزات تخصصي براي درک و توسعه کاربرد‌هاي آن، ايجاد زيرساخت‌هاي آموزش تجربي، گامي اساسي در تقويت ظرفيت علمي دانشگاه‌ها و توسعه زيست‌بوم فناوري‌هاي کوانتومي کشور محسوب مي‌شود. راه‌اندازي سه آزمايشگاه پيشرفته اپتيک کوانتومي و اطلاعات کوانتومي در دانشگاه‌هاي صنعتي شريف، اصفهان و شهيد بهشتي نيز با هدف فراهم‌کردن امکان آموزش عملي اين مفاهيم، گسترش تجربه آزمايشگاهي دانشجويان و تربيت نيروي انساني موردنياز براي پيشبرد پژوهش‌ها و فناوري‌هاي کوانتومي انجام شده است.
در اين راستا، آزمايشگاه دانشگاه اصفهان در 22 مهرماه، آزمايشگاه دانشگاه شهيد بهشتي در 25 مهرماه و آزمايشگاه دانشگاه صنعتي شريف با حضور حسين افشين، معاون علمي، فناوري و اقتصاد دانش‌بنيان رئيس‌جمهور افتتاح شدند.
سه آزمايشگاه آموزشي اپتيک کوانتومي و اطلاعات کوانتومي در دانشگاه‌هاي اصفهان، شهيد بهشتي و صنعتي شريف در چارچوب برنامه معاونت علمي براي توسعه آموزش‌هاي تجربي، افزايش دسترسي دانشجويان به تجهيزات تخصصي و تقويت ظرفيت دانشگاه‌ها در تربيت نيروي انساني موردنياز فناوري‌هاي کوانتومي راه‌اندازي شده‌اند.
با افتتاح سه آزمايشگاه تخصصي اپتيک کوانتومي و اطلاعات کوانتومي در دانشگاه‌هاي صنعتي شريف، اصفهان و شهيد بهشتي، دانشجويان ايراني به زيرساخت‌هايي براي انجام مستقيم آزمايش‌هاي پيشرفته، از توليد فوتون‌هاي درهم‌تنيده و آزمون نامساوي بل تا توموگرافي کوانتومي، توزيع کليد کوانتومي و بررسي سامانه‌هاي مبتني بر الماس کوانتومي دسترسي پيدا کردند.
اين آزمايشگاه‌ها که با حمايت و پيگيري‌هاي معاونت علمي، فناوري و اقتصاد دانش‌بنيان رياست‌جمهوري ايجاد شده‌اند، امکان انجام مستقيم مجموعه‌اي از آزمايش‌هاي بنيادين و پيشرفته کوانتومي را براي دانشجويان فراهم مي‌کنند و زمينه تربيت نيروي انساني متخصص براي ورود به فعاليت‌هاي پژوهشي و فناورانه را گسترش مي‌دهند.
ويژگي برجسته اين زيرساخت‌ها، فراهم‌کردن امکان آموزش مستقيم و عملي مفاهيم پيچيده کوانتومي است؛ به‌گونه‌اي که دانشجويان مي‌توانند به‌جاي محدودماندن به آموزش نظري يا شبيه‌سازي رايانه‌اي، با تجهيزات واقعي آزمايشگاهي کار کنند، پديده‌هاي کوانتومي را اندازه‌گيري کنند و نتايج به‌دست‌آمده را مورد بررسي و تحليل قرار دهند.
از توليد و آشکارسازي فوتون‌هاي منفرد و زوج‌فوتون‌ها گرفته تا بررسي درهم‌تنيدگي کوانتومي، آزمون نامساوي بل، تداخل دوفوتوني، توموگرافي کوانتومي، توزيع کليد کوانتومي و مطالعه سامانه‌هاي مبتني بر مراکز رنگي الماس، مجموعه‌اي از ظرفيت‌هاي آموزشي اين سه آزمايشگاه را تشکيل مي‌دهد.
